Công nghiệp ô tô: Không thể cứ đi lùi

Chính sách trong ngành công nghiệp ô tô đã thay đổi qua nhanh và quá nhiều trong những năm gần đây trong khi thị trường còn chưa đủ lớn, gây kìm hãm sự phát triển của ngành công nghiệp này. Đó là chưa kể ngành công nghiệp phụ trợ vẫn chưa phát triển…

 

Tuy gặp nhiều vấn đề liên quan đến chính sách song các doanh nghiệp đang sản xuất và kinh doanh trong lĩnh vực này lại nói rằng công nghiệp ô tô vẫn là một ngành có tiềm năng. Đến 2018, Việt Nam sẽ không còn được bảo hộ cho ngành công nghiệp ô tô trong nước, như vậy là chỉ còn chưa đầy 5 năm nữa cho mọi nỗ lực phát triển ngành công nghiệp trong nước. Tuy vậy, phải đến sau năm 2025 trở đi mới là giai đoạn phổ cập hóa ôtô ở VN, thị trường lúc này mới thật sự bùng nổ. Cho nên, ngay lúc này đây, những chính sách hỗ trợ là vô cùng cần thiết để thúc đẩy ngành phát triển.

Khâu vướng mắc nằm ở chính sách

Có rất nhiều vướng mắc trong chính sách cho sự phát triển ngành công nghiệp ô tô ở Việt Nam, đó có thể là hệ quả của việc không nhất quán giữa các bộ ngành. Chẳng hạn, bộ Công thương luôn có xu hướng đề ra những chính sách để phát triển ngành công nghiệp ô tô, trong khi đó bộ Giao thông vận tải lại muốn hạn chế do tình hình giao thông ở Việt Nam chưa đủ để có nhiều ô tô cùng lưu thông cùng một lúc vì dễ gây ra tắc đường, dẫn tới các chính sách thuế phí chồng chéo nhau.

Ví dụ như chính sách thu phí đường, xe 4 chỗ, động cơ nhỏ cũng phải chịu phí như xe động cơ lớn. Trong khi đó ở các nước trên thế giới, người ta phân định rõ xe to, nhỏ sẽ phải chịu các mức phí khác nhau. CÓ thể nói, chính việc các chính sách không ổn định, thiếu nhất quán lại là rào cản cho các nhà sản xuất đầu tư dài hạn, theo chiều sâu, nhưng lại tạo điều kiện cho các nhà đầu tư ngắn hạn, mang tính thời vụ phát triển. Lúc này chính người tiêu dùng sẽ bị thiệt vì phải mua sản phẩm với giá cao.

 

Theo các chuyên gia kinh tế, Chính sách trong ngành công nghiệp ô tô đã thay đổi qua nhanh và quá nhiều trong những năm gần đây trong khi thị trường còn chưa đủ lớn, gây kìm hãm sự phát triển của ngành công nghiệp này, trong khi ngành công nghiệp phụ trợ còn chưa phát triển. Việt Nam muốn ngành công nghiệp ô tô phát triển nhưng lại đưa ra hàng loạt những chính sách gây hạn chế sự gia tăng của các phương tiện cá nhân, hạn chế sự phát triển của thị trường. Mặt khác, để lên kế hoạch sản xuất, kinh doanh cũng như đầu tư, các nhà sản xuất phải tính đến mức thời gian tối thiểu là 5 năm, trong thời gian đó, chính sách ở Việt Nam lại có những thay đổi xoành xoạch khiến DN hết sức khó khăn, làm nản lòng các nhà đầu tư.

Ông Đỗ Hữu Hào – Nguyên Thứ trưởng Bộ Công Thương – Chủ tịch Hội Kỹ sư ôtô Việt Nam khẳng định: “Vướng mắc lớn nhất kìm hãm sự phát triển CN ô tô thời gian qua chính là ở cơ chế, chính sách bất cập. Vì vậy, nếu Bộ Tài chính, Bộ GTVT công bố những chính sách ổn định, lập tức chỉ ngay tháng sau thị trường ôtô sẽ sôi động hẳn.

Lựa chọn dòng xe giá rẻ làm chủ lực?

Nhiều nước đã lựa chọn phát triển dòng xe giá rẻ làm chủ lực để phát triển ngành công nghiệp ô tô của nước họ, như Ấn Độ và một số nước ASEAN, vì thế chính phủ các nước này đã có các chính sách hỗ trợ, bảo vệ DN đầu tư sản xuất dòng xe giá rẻ dành cho người thu nhập thấp. Việt Nam có nên áp dụng chiến lược này để thành công?

Theo nhận định của các chuyên gia, nhiều doanh nghiệp sẵn sàng tham gia để phát triển ngành công nghiệp ô tô giá rẻ, song vẫn có một số doanh nghiệp vẫn e dè vì nhiều lí do như: không nhận được nhiều chính sách hỗ trợ từ nhà nước, tỷ lệ nội địa hóa thấp do phần lớn thân vỏ, máy móc…còn phải nhập khẩu.

Một số nước, chính sách để khuyến khích các DN nâng cao tỉ lệ nội địa hóalà bất cứ doanh nghiệp muốn đầu tư sản xuất thân vỏ sẽ được vay vốn ưu đãi 100 triệu USD trong 20 năm, còn nếu làm động cơ được vay tiếp 100 triệu nữa cũng với thời hạn 20 năm. Trong khi đó ở Việt Nam không có chính sách này, còn để các ngân hàng chủ động hoặc sẵn sàng cho vay thì càng khó vì trong con mắt của họ, đầu tư sản xuất tăng tỉ lệ nội địa hóa là rủi ro và khả năng thu hồi vốn là điều quá khó. Chính vì vậy mà có rất ít nhà băng chịu mở hầu bao cho vay những dự án kiểu như vậy.

Ông Bùi Ngọc Huyên – Chủ tịch Vinaxuki chia sẻ, Vinaxuki chưa vay được đồng vốn ưu đãi nào, từ khi bắt đầu sản xuất ô tô cho đến nay. Thậm chí có lúc, hãng này phải chịu lãi suất tới 20% để nhập thiết bị, máy móc của nước ngoài. Theo ông, tiềm năng của thị trường trong nước rõ ràng không thua kém các nước trong khu vực là bao, chúng ta có thế mạnh về tài nguyên và lao động, thị trường vẫn đang phát triển đầy tiềm năng, còn về khoa học kỹ thuật thì chỉ cần có tiền là mua được công nghệ.

Bản thân Vinaxuki đã lên kế hoạch để tung ra sản phẩm xe giá rẻ không quá 200 triệu đồng để cạnh tranh với dòng xe du lịch ngoại.  Để đảm bảo mức giá này, hãng đã nâng tỉ lệ nội địa hóa lên tới 50%, tuy nhiên vì không có vốn lưu động do không thể tiếp cận nguồn vốn từ các ngân hàng nên dự án này của Vinaxuki gần như đang phải “đắp chiếu”.

Nói như ông Chuyên: “Vấn đề mấu chốt là Chính phủ phải có sự hỗ trợ DN. Ngành công nghiệp nào không có sự nuôi dưỡng, hỗ trợ thì khó thành hình là điều dễ hiểu”

TIN LIÊN QUAN

Siết chặt quản lý chất lượng thép

03/08/2017    0 Bình luận

Bình Luận

YÊU CẦU
BÁO GIÁ